گرمای دریا

خط استوا گرم ترین منطقه زمین است. در این جا آب اقیانوس خیلی گرم می شود. اگر در این آب شنا کنید. می بینید که مثل آبِ حمام، گرم است.
در کشورهایی که آب و هوای گرم دارند، آب دریا خیلی گرم است، زیرا آب های سطح دریا مقدار زیادی از انرژی خورشید را در خود دخیره می کنند، مثلاً در خط استوا گرمای آب اقیانوس به 26 درجه سانتیگراد می رسد. این تقریباً برابر دمای آبی است که با آن حمام می کنید. در همان جا اگر به عمق 75 متری آب برویم این دما به 5/4 درجه سانتیگراد می رسد؛ یعنی نزدیک به دمایی که آب یخ می زند.
شکل 1، دستگاهی را نشان می دهد که انرژی گرمایی دریا را به برق تبدیل می کند. همان طور که می بینید، آبِ گرم از بالا و آب سرد از پایین وارد دستگاه می شود. آبگرم را برای تبدیل مایع به گاز، و آب سرد را برای تبدیل گاز به مایع به کار می گیرند.



از گرمای دریا هم می توان برای تولید برق استفاده کرد. برای این کار، با استفاده از گرمای آب دریا، مایع مخصوصی به نام آمونیاک را که در دمای خیلی پایین می جوشد گرم می کنند تا به گاز تبدیل شود. این گاز توربین را به کار می اندازد و برق تولید می شود. آب سرد دریا، دوباره گاز را به مایع تبدیل می کند و جریانی که در بالا توضیح داده شد، تکرار می شود.
شکل 2، یک نیروگاه برقابی را نشان می دهد. در این نیروگاه از انرژی حرکتی یا جنبشی آب برای تولید برق استفاده می شود.
آب پشتِ سد جمع می شود و با باز شدن دریچه خروج، درون تونل می ریزد و هر چه پایین تر می آید، سرعتش بالاتر می رود. به این ترتیب، آب با سرعت به توربین می رسد و آن را می چرخاند. توربین هم ژنراتور را به کار می اندازد تا برق تولید شود.



• چگونه از نیروی آب استفاده کنیم؟
ترجمه و تألیف: محمود سالک